Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới

Sau gần 75 năm liên tục được cải tiến, Mercedes Unimog có thể vượt qua gần như mọi kiểu địa hình trên Trái đất và được cấu hình cho 1.000 ngành nghề khác nhau.

Khi nói về sự tự do trên xe 4 bánh, người ta sẽ thường nghĩ về một chiếc xe thể thao tốc độ phóng trên con đường thẳng dài vô tận và vắng bóng các phương tiện khác. Nhưng trên thực tế, sự tự do đó bị bó buộc trên những con đuờng nhựa. Những người tìm kiếm tự do thực sự sẽ tìm tới bộ môn off-road, và trên Thế giới hiếm có mẫu xe nào có thể toả sáng tại các địa hình khó khăn nhất như Mercedes Unimog.

Những con dốc cao, bãi đầm lầy, suối sâu, núi đá... - tất cả chỉ là các sân chơi dành cho Unimog và người ngồi sau vô-lăng của nó. Dù ban đầu vốn được thiết kế với vai trò là một chiếc máy kéo có khả năng chở hàng như xe tải nhưng qua gần 75 năm lịch sử liên tục tiến hoá, Unimog hiện đã trở thành một trong những chiếc xe linh hoạt nhất mà nhân loại từng tạo ra.

Từ máy kéo đa năng trở thành một nền tảng ô tô đa dụng:

Lịch sử của Unimog bắt đầu từ năm 1945 khi kết thúc Thế chiến II. Vào lúc đó, Đức vẫn là một quốc gia nông nghiệp khi phần lớn dân số sống nhờ vào nghề nông. Để những người đồng bào của mình bớt vất vả hơn khi "bán mặt cho đất, bán lưng cho trời", ông Albert Friedrich - một kỹ sư động cơ máy bay tại Daimler- Benz đã nảy ra ý tưởng đơn giản nhưng đột phá. Đó là một chiếc máy kéo đa năng với bề rộng 2 bánh bằng khoảng 2 luống khoai tây.

Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 1

Unimog (1949 – 1951)

 Ý tưởng này cho tới ngày nay vẫn là một phần trong những đặc tính khiến Unimog trở nên thành công: 4 chiếc bánh lớn ngang nhau, dẫn động 4 bánh với cầu truyền động gián tiếp qua các bánh răng (Portal axle), khoá vi sai độc lập cho mỗi cầu, khung hình thang và giảm xóc dạng lò xo. Với sự giúp đỡ của hai người bạn Hans Zabel và Heinrich Rössler, Friedrich tiếp tục hoàn thiện ý tưởng của mình. Sau đó, bộ ba này đã tìm ra công ty đầu tiên có thể giúp họ hiện thực hoá chiếc xe: Erhard & Söhne.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 2
 Unimog U 401
 Vào thời điểm đó, Erhard & Söhne vốn nổi danh là một hãng kim hoàn, cũng như sản xuất tay nắm cửa cho các dòng xe Daimler "hàng độc". Xét dưới vai trò là một hãng xe, Erhard & Söhne mới chỉ là "tay mơ"; chính vì vậy việc Freidrich cùng họ tạo ra chiếc Unimog thử nghiệm đầu tiên chỉ trong vòng chưa đầy 1 năm thực sự là một kỳ tích. Đầu năm 1946, chiếc xe đã chính thức ra mắt Thế giới lần đầu, trước khi được sản xuất hàng loạt vào năm 1948.

Từ "đầu bò" trở thành ngôi sao Mercedes:
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 3
 Unimog U 404 Type S
 Chứng minh được tính hiệu quả của mình, Unimog ngày càng có nhiều khách hàng tìm tới hơn khiến Erhard & Söhne bắt đầu chuyển việc sản xuất chiếc xe từ Boehringer tới nhà máy Goppingen lớn hơn vào năm 1949. Họ vẫn tiếp tục sản xuất Unimog tới mùa thu năm 1950 cho tới khi chi phí ngày vượt quá tầm kiểm soát. Chính vì vâỵ, cuối cùng Unimog cũng đã được chuyển tới sản xuất ở nhà máy xe tải của Daimler-Benz ở Gaggenau, Đức.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 4
 Một chiếc Unimog U25 chuyên dụng cho việc dọn phế thải của công ty STUAG được chuyển lên trên đỉnh Alps bằng cáp treo
 Mặc dù hiện đã thuộc Daimler-Benz, nhưng Unimog trông vẫn không giống một chiết Mercedes-Benz. Phần đầu của chiếc xe mang logo hình đầu bò với đôi sừng hình chữ U do nhà thiết kế Hans Zabel "chấp bút" thay vì ngôi sao 3 cánh đặc trưng. Do xuất phát điểm là máy kéo, nó cũng khôgn có cabin - một tấm bạt gấp là thứ duy nhất bảo vệ người lái.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 5
 Những đặc điểm này đã đưọc sửa đổi vào năm 1953, biến Unimog lần đầu trở thành một chiếc Mercedes thực thụ. Ngoài logo ngôi sao 3 cánh được gắn trên lưới tản nhiệt, chiếc xe còn lần đầu tiên có cabin kín do hãng Westfalia cung cấp. Thiết kế của cabin này vẫn tiếp tục gây ảnh hưởng tới toàn bộ các thế hệ Unimog cho tới tận ngày nay.

Tiếp tục trở nên phổ biến:
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 6
Những chiếc Unimog quân sự.
 Trong những năm tiếp theo, Unimog ngày càng được ưa chuộng và trở thành một trong những mẫu xe thương mại quan trọng nhất của Tây Đức non trẻ. Với việc thành lập các lực lượng vũ trang Đức kể từ sau năm 1955, Unimog đã được sử dụng chính thức làm xe công. Vào năm 1960, nó thậm chí còn chinh phục cả các đường ray khi trở thành một phương tiện vận tải đa phương thức linh hoạt. Tính tới thời điểm này, khoảng 400.000 chiếc Unimog thuộc 30 series khác nhau đã được bán ra.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 7
ATF Dingo 
Chiếc xe trở nên phát triển và phổ biến tới nỗi việc liệt kê toàn bộ các series Unimog cũng như mọi phiên bản là một việc khó khăn, phức tạp và tốn thời gian. Tuy nhiên, dưới đây là những dòng Unimog có tầm ảnh hưởng nhất từng được chế tạo trong lịch sử:

Unimog (1949 – 1951)

Chiếc Unimog đầu tiên trong lịch sử với logo "đầu bò" trên nắp ca-pô và động cơ 25 mã lực nằm bên dưới.

Unimog U 401 & U 402 (1953 – 1957)

Những chiếc Mercedes Unimog đầu tiên với logo sao 3 cánh và cabin kín bằng thép. Chúng thường được gọi là "mắt ếch" bởi thiết kế đèn pha lồi của mình. 
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 8
 Unimog U 300
 Unimog U 404 Type S (1955 – 1975)

Dòng Unimog đa địa hình đầu tiên với động cơ xăng, được sử dụng với vai trò là nông cụ cũng như phục vụ quân đội. Các khách hàng lớn nhất của U 404 Type S là quân đội Đức cùng các nước lân cận. Đây là series Unimog với số lượng sản xuất lớn nhất. Vào năm 1975, U 435 ra mắt thay thế cho U 404.

ATF Dingo (1990 - nay)

Trên thực tế ATF Dingo không phải là một chiếc Unimog thực thụ. Tuy nhiên, chiếc xe vận chuyển bọc thép của quân đội Đức này vẫn dựa trên nền tảng chassis vững chắc của Unimog và đã cho thấy tính linh hoạt siêu cao của mình.

Unimog U 300 & U 3000 (2002-nay)
2 dòng xe này đã đánh dấu một kỷ nguyên mới của Unimog. Không chỉ có dây chuyền sản xuất chuyển về Wörth am Rhein và được tối ưu hoá, chúng còn chia tách Unimog thành 2 dòng với mục đích sử dụng khác nhau. Trong đó các dòng Unimog 3 số như U 300 được thiết kế để trở thành nông cụ và làm nền tảng cho các loại xe chuyên dụng khác nhau. Những series 4 số như U3000 có khả năng địa hình vượt trội hơn nhiều.

"Đa nhân cách":
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 9
 Thiết kế cabin với vô-lăng và pedal đổi chiều được của Unimog
 Những chiếc Unimog có tính tuỳ biến cực kỳ cao - đặc biệt với những series 3 chữ số. Theo Mercedes, dòng xe này có thể được cấu hình thành xe chuyên dụng cho 1.000 lĩnh vực, ngành nghề khác nhau. So với các thế hệ tiền nhiệm, cabin lớn với tầm nhìn xuất sắc cùng nội thất thoải mái khiến những chiếc Unimog ngày nay trở nên khác biệt. Ngoài lợi thế về hệ dẫn động 4 bánh và khả năng lắp đặt các thiết bị chuyên dụng dễ dàng, Unimog còn đuợc trang bị camera phía trước.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 10
 Lốp xe Unimog có hệ thống bơm xả hơi để tăng diện tích bám đường và giảm lún đất
 Trang bị này đã khiến việc phối hợp chiếc xe với các thiết bị bên ngoài trở nên dễ dàng hơn. Nhiều phiên bản được trang bị lốp nhỏ, chẳng hạn như Unimog U 218, cùng với trục cơ sở nhỏ tối thiểu cho dòng xe chỉ 2.800mm đã khiến chúng có độ linh hoạt và bán kính vòng quay rất nhỏ. Hệ thống tay lái và các pedal điều khiển được cũng đại diện cho tính linh hoạt đỉnh cao của Unimog. Chỉ trong thời gian ngắn, chiếc xe có thể được cấu hình từ tay lái thuận thành tay lái nghịch.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 11
Một chiếc Unimog với các máy cắt cỏ gắn ở phía trước và sau
 Một điểm đặc biệt khác trong thiết kế của Unimog đó là nó có tới 3 trục truyền lực ở phía trước, giữa và sau xe để có thể vận hành các trang bị đặc chủng như bơm nước, máy cắt cỏ... Kết hợp cùng tải trọng lớn, chúng đã khiến Unimog có thể đảm nhiệm vai trò của nhiều mẫu xe chuyên dụng khác nhau. Nền tảng chassis Universal Motor Platform của Unimog cho tới tận ngày nay vẫn có một vị trí đặc biệt tại Mercedes-Benz.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 12

Xe cẩu Unimog

 Kể từ năm 2002, những chiếc Unimog được sản xuất thủ công tại Wörth. Chỉ có những chuyên gia được chứng nhận mới có thể làm việc trong dây chuyền sản xuất này, vì chassis vững chắc của Unimog đòi hỏi những kỹ thuật đặc biệt trong quá trình chế tạo. Mercedes cho tới nay vẫn tiếp tục truyền thống hợp tác với nhiều hãng sản xuất thân xe và các trang bị khác nhau để bán chassis Unimog và tạo ra những chiếc xe chuyên dụng đặc chủng.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 13

Sự linh hoạt của hệ chassis Unimog

Với xe chuyên dụng, một yếu tố không thể thiếu được đó là hệ động lực mạnh mẽ, bền bỉ. Hiện tại phiên bản mạnh nhất của Unimog có công suất 299 mã lực. Dù có hệ dẫn động 4 bánh portal axle, nhưng chúng vẫn có thể đạt tốc độ tối đa 90km/h trên đường bằng. Những chiếc Unimog đặc chủng chạy được trên đường ray tàu hoả do hãng ZAGRO phát triển thậm chí còn có lực kéo lên tới 1.000 tấn!

Thách thức mọi địa hình: 
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 14

Hệ động lực trên một chiếc Unimog

 Trong khi các series Unimog với 3 chữ số có độ linh hoạt "vô đối", những chiếc xe với 4 chữ số trong tên gọi lại gần như không có đối thủ khi vượt địa hình. Nhờ có cầu gián tiếp portal axle, khoảng sáng gầm xe của Unimog lên tới nửa mét. Và nó cũng không ngán những vùng ngập sâu khi có thể lội qua mực nước cao tới 1,2m. Nhờ có trục dẫn động đặt cao cùng hành trình hệ thống treo lớn, nhiều dòng Unimog cũng có khả năng leo trèo xuất sắc với độ nghiêng tối đa của cầu xe lên tới 30 độ và leo dốc cao tới 45 độ. Phần đầu và đuôi ngắn cũng giúp cho chiếc xe có góc tới/thoát cực lớn.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 15
 Với đợt nâng cấp mới nhất, dòng Unimog không chỉ có tuỳ chọn cabin kép mà còn sở hữu hệ động được sửa đổi lại. Động cơ nằm về phần đầu nhiều hơn một chút khiến trọng tâm xe thấp hơn - một thế mạnh khi đi off-road với tải trọng lớn. Hiện tại Mercedes đang bán Unimog series 4 số với 2 model là U 4023 và 5023. Chúng khác nhau về khung và thiết kế trục, khiến U 5023 có tải trọng lớn hơn 4,5 tấn so với U 4023 - đạt 14,5 tấn.

Tương lai của Unimog:
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 16
 Trải qua 7 thập kỷ, một điều không thể phủ nhận rằng đối tượng khách hàng của Unimog đang ngày càng thu hẹp. Giá bán cao và người lái cần phải có bằng xe tải là một vài lý do dẫn tới vấn đề này. Mặc dù vậy, Unimog vẫn là một khoản đầu tư xứng đáng ngay cả trong tương lai. Vào năm 2013, thế hệ Unimog mới nhất đã ra mắt. Với động cơ thế hệ mới, Unimog đã đáp ứng được tiêu chuẩn khí thải Euro 6 mới và Ít gây ô nhiễm môi trường hơn gần như mọi loại máy kéo khác.
Mercedes UNIMOG: Từ máy kéo trở thành xe tải đa năng, offroad siêu việt bậc nhất Thế giới ảnh 17
Cùng với việc được bán với nhiều phiên bản khác nhau, độ bền cực cao và khả năng vượt địa hình siêu phàm, Mercedes tự tin rằng những chiếc Unimog sẽ vẫn tiếp tục chinh phục được những khách hàng với các yêu cầu đặc biệt trên Thế giới trong những năm tới.
 

Nguyễn Huy
(Theo Nghe nhìn Việt Nam)
Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
Nhập mã bảo mật (*)     Refresh
Tin khác