Các hãng xe Trung Quốc đang phải đối mặt với khó khăn khi chính phủ nước này đang siết chặt các chính sách ưu đãi phát triển ngành công nghiệp ô tô.
Xe điện Trung Quốc đang lan rộng nhanh chóng trên thị trường toàn cầu, được thúc đẩy bởi nhu cầu bùng nổ và sự hỗ trợ mạnh mẽ từ Bắc Kinh. Chỉ riêng trong tháng 11, xuất khẩu xe điện của Trung Quốc đã tăng 87% so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, ngay cả với tốc độ tăng trưởng nhanh chóng này, những vấn đề tiềm ẩn đang bắt đầu xuất hiện.
Năm 2026 đang trở thành một bước ngoặt lớn đối với ngành công nghiệp xe điện của Trung Quốc, với một cuộc sàng lọc sắp diễn ra dự kiến sẽ ảnh hưởng đến hàng chục nhà sản xuất đang gặp khó khăn. Dự kiến lượng xe mới được giao tại Trung Quốc sẽ giảm tới 5% vào năm tới, mức giảm lớn nhất kể từ năm 2020, một phần do sự hỗ trợ của chính phủ giảm và lịch sử dư thừa năng lực sản xuất của ngành công nghiệp này.
Và đây không phải là suy đoán từ bên ngoài mà đến từ tờ South China Morning Post (SCMP), một tờ báo tiếng Anh có trụ sở tại Hồng Kông thuộc sở hữu của Tập đoàn Alibaba. SCMP đưa tin rằng khoảng 50 nhà sản xuất xe điện thua lỗ của Trung Quốc có thể buộc phải thu hẹp quy mô hoặc đóng cửa hoàn toàn vào năm 2026.
“Thời gian đang chống lại những nhà sản xuất có xe không gây ấn tượng với giới trẻ,” Qian Kang, chủ một nhà máy sản xuất bảng mạch in ô tô, cho biết. “Đối với hầu hết các nhà lắp ráp xe điện đang thua lỗ, hiệu quả hoạt động năm tới sẽ rất quan trọng.”
Rất nhiều điều phụ thuộc vào một quyết định chính sách sắp tới. Vào tháng Giêng, Bắc Kinh dự kiến sẽ quyết định liệu có gia hạn khoản trợ cấp đổi xe điện trị giá 20.000 nhân dân tệ (khoảng 75,1 triệu đồng) hay không. Trong khi đó, mức miễn thuế mua xe 10% hiện tại đã hết hạn vào cuối năm 2025. Mức thuế suất giảm xuống còn 5% sẽ được áp dụng bắt đầu từ tháng Giêng và duy trì cho đến khi thuế suất đầy đủ được khôi phục vào năm 2028.
Mặc dù cuộc chiến giá cả giữa các hãng xe Trung Quốc đã giúp hàng triệu người mua xe có thể tiếp cận được xe điện giá cả phải chăng, nhưng nó cũng làm suy giảm khả năng sinh lời của nhiều công ty. Kết hợp với những khoản đầu tư đáng kể vào nghiên cứu và phát triển , cũng như sự cấp bách của các thương hiệu trong việc xây dựng danh mục sản phẩm đa dạng, không có gì đáng ngạc nhiên khi rất ít nhà sản xuất ô tô đạt được lợi nhuận.
“Cơn sốt gọi vốn xoay quanh các nhà sản xuất xe điện và các nhà cung cấp linh kiện ô tô quan trọng của Trung Quốc giờ đã là quá khứ,” nhà đầu tư Yin Ran cho biết. “Vì vậy, đây sẽ là cuộc chiến sinh tồn, các nhà sản xuất ô tô có lợi nhuận sẽ trở thành người chiến thắng, trong khi các doanh nghiệp thua lỗ sẽ sớm đối mặt với nguy cơ cạn kiệt vốn.”
Rất ít công ty vượt qua được cơn bão. Những ông lớn có lợi nhuận như BYD , Seres và Li Auto nổi bật như những ngoại lệ hiếm hoi. Các công ty này dự kiến sẽ tăng cường nỗ lực ở nước ngoài khi tìm kiếm các cơ hội tăng trưởng mới. Nghiên cứu từ AlixPartners cho thấy chỉ khoảng 10% thương hiệu xe điện của Trung Quốc sẽ có lợi nhuận trong những năm tới.
Trong số ít các công ty nhận được sự hỗ trợ mới, Leapmotor , được Stellantis hậu thuẫn, đã thu hút được một khoản đầu tư lớn. Tập đoàn FAW thuộc sở hữu nhà nước đã thông báo sẽ mua 5% cổ phần của nhà sản xuất ô tô Trung Quốc này với giá 3,74 tỷ nhân dân tệ, tương đương 534 triệu đô la Mỹ. Điều này biến Leapmotor trở thành nhà sản xuất ô tô đầu tiên của quốc gia nhận được đầu tư từ một tập đoàn thuộc sở hữu nhà nước và sẽ giúp ích cho kế hoạch mở rộng của công ty.
Leapmotor đặt mục tiêu giao 1 triệu xe trong năm 2026. Nếu đạt được con số này, hãng sẽ trở thành nhà sản xuất xe điện lớn thứ ba Trung Quốc, chỉ sau BYD và Geely. Trong 11 tháng đầu năm 2025, Leapmotor đã giao 536.132 xe.
“Leapmotor đặt mục tiêu đạt sản lượng giao hàng hàng năm là 4 triệu chiếc trong vòng 10 năm tới”, người sáng lập kiêm giám đốc điều hành của Leapmotor, Zhu Jiangming, tiết lộ trong một cuộc phỏng vấn . “Leapmotor sẽ nâng cao giá trị của mình thông qua việc tinh chỉnh quy trình sản xuất, đồng thời mang đến cho khách hàng những trải nghiệm lái xe tốt nhất.”
Hải Chi
Theo NgheNhinVietNam
Thị trường | 01/02/2026
